ନୀଳଗିରି୨୦/୩: ଆସିଯାଇଛି ଖରା । ମହକୁଛି ମହୁଲ ଫୁଲ । ହେଲେ ପୁରୁନି ପେଟ । ହିତାଧିକାରୀଙ୍କ ମିଳୁନି ମହୁଲ ଫୁଲର ଉଚିତ ମୂଲ୍ୟ । ହିତାଧିକାରୀଙ୍କୁ ଶୋଷଣ କରି ପକେଟ ଗରମ କରୁଛନ୍ତି ବେପାରୀ । ବାଲେଶ୍ବର ଜିଲ୍ଲା ନୀଳଗିରି ଆଦିବାସୀ ବ୍ଲକରୁ ଆସିଛି ଏମିତି ସଂଗୀନ ଅଭିଯୋଗ । ନୀଳଗିରିରେ ଅନେକ ଚୋରା ଦେଶୀମଦ ଭାଟି ଥିବାରୁ ମହୁଲ ଫୁଲର ଚାହିଦା ଢେର୍ । ମହୁଲ ଫୁଲରେ ଅନେକ ଔଷଧୀୟ ଗୁଣ ରହିଛି । ମହୁଲ ଫ୍ଲେବରରୁ କେକ, ବିସ୍କୁଟ ସହ ଅନେକ ପିଠାପଣା ମଧ୍ୟ ତିଆରି ହୋଇଛି । ଯାହାର ପାଟିକୁ ବେଶ ସୁଆଦ ଲାଗିଥାଏ । ଏତେ ଗୁଣ ଥିବା ମହୁଲ ଫୁଲ ବିକି କିନ୍ତୁ ହିତାଧିକାରୀ ଏହାର ସଠିକ ମୂଲ୍ୟ ପାଇପାରୁନାହାନ୍ତି ।
ହଜାର ହଜାର ଆଦିବାସୀ ପରିବାର ବନ୍ୟଜାତ ଦ୍ରବ୍ୟଉପରେ ନିର୍ଭର କରି ଚଳନ୍ତି। ବନବିଭାଗର ନାଲିଆଖି ସହିବାକୁ ପଡିଥାଏ ତ ଆଉ କେତେବେଳେ ବେପାରୀଙ୍କ ଶୋଷଣ ପାଇଁ ବନ୍ୟଜାତ ଦ୍ରବ୍ୟକୁ ଅଳ୍ପ ଦରରେ ବିକ୍ରି କରିବାକୁ ବାଧ୍ୟ ହୋଇଥାନ୍ତି ବନାଞ୍ଚଳବାସୀ । ଏବେ ମହୁଲ ଫୁଲ ଅମଳ ହେବାର ସମୟ ଥିବାରୁ ଆଦିବାସୀଙ୍କୁ ତର ନାହିଁ । ସକାଳୁ ସକାଳୁ ଜଙ୍ଗଲକୁ ଯାଇ ମହୁଲ ଗଛ ମୂଳେ ଡେରା ପକାନ୍ତି । କିଏ ଟୋକେଇ ଧରି ଗୋଟାଉଥାଏ ତ ଆଉ କିଏ ବାଲ୍ଟିରେ ମହୁଲ ଫୁଲ ସାଉଁଟିବାରେ ବ୍ୟସ୍ତ । ଦିନରାତି ପରିଶ୍ରମ କରି ସଂଗ୍ରହ କରିଥିବା ମହୁଲ ଫୁଲକୁ ଆଣି ଘରେ ରଖିବା ସହ ଖରାରେ ଶୁଖାଇଥାନ୍ତି । ଶୁଖିଲେ ବିକି ଦି ପଇସା ରୋଜଗାର ଆଶା ଥାଏ । ହେଲେ ସେହି ମହୁଲ ଫୁଲ ଉପରେ କଳା ବେପାରୀଙ୍କ ଥାଏ ଲୋଲୁପ ନଜର । ଘରେ ଅଧିକା ସମୟ ମହୁଲ ରଖିଲେ ଅବକାରୀ ବିଭାଗ ଆକ୍ସନ ନେବାର ଭୟ ଦେଖାଇ କମ୍ ଦରରେ ମହୁଲ ନେଇଯାଆନ୍ତି ।
ସବୁଠୁ ଚିନ୍ତାର କଥା ହେଉଛି ଏଯାଏ ସରକାର ମହୁଲ ଫୁଲର ନିର୍ଦ୍ଧିଷ୍ଟ ଦର ଧାର୍ଯ୍ୟ କରିନଥିବାରୁ ୧୫ରୁ ୨୦ ଟଙ୍କାରେ ବେପାରୀ କିଣିନେଉଛନ୍ତି । ବେପାରୀଙ୍କ ମୁଲଚାର ଭିତରେ ଦୋଛକିରେ ଆଦିବାସୀ ପରିବାର । ଗୋଟିଏ ପଟେ ପେଟ ଚିନ୍ତା ଓ ଅନ୍ୟ ପଟେ ଅବକାରୀ ବିଭାଗର ଆକ୍ସନ ଭୟ ସେମାନଙ୍କୁ ଉଚିତ ମୂଲ୍ୟଠାରୁ କମ୍ରେ ବିକ୍ରି କରିବାକୁ ବାଧ୍ୟ ହୁଅନ୍ତି । ଆଜି ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସରକାରୀ ସ୍ତରରେ ମହୁଲ ଫୁଲର ଦର ଧାର୍ଯ୍ୟ ହୋଇନଥିବା ବେଳେ ହିତାଧିକାରୀଙ୍କ ଠାରୁ କିଣିବାର ମଧ୍ୟ ସଠିକ ବ୍ୟବସ୍ଥା ହୋଇନି । ପଞ୍ଚାୟତ ସ୍ତରରେ ଗ୍ରାମସଭା କରାଯାଇ ମୂଲ୍ୟଧାର୍ଯ୍ୟ କିମ୍ବା କିଏ କିଣିବ ଏନେଇ ଆଲୋଚନା କରିବାର ବ୍ୟବସ୍ଥା ରହିଛି ହେଲେ ତା ନାଁକୁ ମାତ୍ର । ଯାହାର ଫାଇଦା ଉଠାଉଛନ୍ତି ବେପାରୀ । ସରକାର ଏ ଦିଗରେ ଉଚିତ ପଦକ୍ଷେପ ନେବାକୁ ଦାବି କରିଛନ୍ତି ବନାଞ୍ଚଳବାସୀ ।
ସେପଟେ ଜଣେ ପରିବାର ୨ କ୍ବିଣ୍ଟାଲ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ମହୁଲ ଗଛିତ ରଖିପାରିବ ବୋଲି କହିଛନ୍ତି ଅବକାରୀ ବିଭାଗ ଅଧିକାରୀ। ଯିଏ ଅବକାରୀ ବିଭାଗର ନାଁ ନେଇ ଶୋଷଣ କରୁଥାନ୍ତି, ଅଞ୍ଚଳବାସୀ ସେ ସଂପର୍କରେ ସୂଚନା ଦେଲେ ବେପାରୀଙ୍କ ଉପରେ କାର୍ଯ୍ୟାନୁଷ୍ଠାନ ନିଆଯିବ ।